مروری بر سیاست‌ گذاری نوآوری در چین

سیاست‌ گذاری نوآوری در چین

مروری بر سیاست‌ گذاری نوآوری در چین

رویای توسعه چین بسیاری از اوقات به عنوان الگوی توسعه مطلوب توسط برخی از سیاست مداران و سیاست ‌گذاران کشور تلقی می ‌شود.

صرف نظر از درستی یا نادرستی این انطباق و الگوپذیری، به نظر می ‌رسد حتی در فهم و یادگیری از سیاست‌ های این کشور کژفهمی‌ های بسیاری وجود دارد. در این خصوص سه اشتباه متداول معرفی شده است:

سیاست‌ گذاری نوآوری در چین

۱-توسعه نوآوری نمی‌تواند از طریق تمرکز بر سیاست‌ های علم و فناوری شکل بگیرد. تجربه چین نشان داده است که برای ارتقاء نوآوری حداقل باید پنج دسته سیاست مختلف در عرصه ‌های زیر همراستا و اصلاح گردند:

۱) علم و فناوری

۲) صنعتی

۳) تأمین مالی

۴) مالیاتی

۵) مالی

مادامی که سیاستگذار تنها بر حوزه علم و فناوری تمرکز نماید و حوزه‌های ۴ گانه‌ی دیگر، مسیر دیگری را طی نمایند، نوآوری مصنوعی و گلخانه‌ای خواهد بود.

۲-تحول در نوآوری در چین را می ‌توان به چهار دوره ی مجزا تقسیم کرد که ابتدا همراه با نقش پررنگ دولت بوده و از دوره ی دوم به بعد همواره بنگاه ‌ها مورد توجه اصلی بوده ‌اند. به نحوی که سازوکارهای تخصیص منابع به تحقیق و توسعه در بخش عمومی و تحول R&D در نهادهای تجاری یا ایجاد واحدهای R&D در بنگاه ‌های بزرگ رویکردهای اصلی بوده ‌اند. به این ترتیب توسعه نوآوری در چین، برخلاف رویه‌ ای که در ایران مشاهده می ‌شود، همراه با توجه به بخش تحقیق و توسعه ‌ی کسب‌وکار و بنگاهی بوده است.

این تصور که رشد دانشگاه‌ ها منجر به سرریز در کسب‌وکار می ‌شود و رشد علم به دنبال خود رشد فناوری و نوآوری را به همراه دارد، با تجربه ‌ی چین در تعارض است.

۳-استفاده از ظرفیت سرمایه‌ گذاری خارجی در چین یکی از پایه‌ های رشد نوآوری بوده است. از مرحله رشد دوم به بعد، و به همراه اصلاحات ساختاری در نظام علم، فناوری و نوآوری؛ اصلی‌ترین سیاست‌های همکاری نوآوارنه بین‌المللی عبارت بوده‌اند از: همکاری با شرکت ‌های پیشروی بین‌المللی، استفاده از ظرفیت مهاجران چینی و زمینه ‌سازی برای جذب سرمایه ‌گذاری مستقیم خارجی.

به نظر می‌رسد توسعه‌ ی نوآوری در جهان از اصول کم ‌و بیش مشترکی بهره می ‌برد. به همین دلیل یادگیری سیاستی پیش ‌نیاز هر گونه سیاست‌ گذاری است. موارد سه ‌گانه‌ی فوق اصلی‌ترین حلقه‌های مفقود در سیاست ‌گذاری نوآوری در ایران هستند.

اصل این مقاله در صفحات ۲۳۱ تا ۲۴۴ فصلنامه مطالعات راهبردی سیاست ‌گذاری عمومی قابل دسترس است. برای دریافت متن کامل مقالات از لینک دانلود زیر استفاده کنید:

http://yon.ir/U3Eiq

       نویسندگان: مرضیه شاوردی و امیر ناظمی عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور

 

 

 

 

 

 

درباره نویسنده

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *