طراحی و توسعه محصول – قسمت دوازدهم

جرح و تعدیل فرایند کلی توسعه محصول – بخش دوم

فرایند عمومی توسعه محصول: همانطور که در پست قبل محصولات «فشار فناوری»، محصولات سکو یا «پلت‌فرم»، محصولات «فرایند بر» و محصولات «سفارشی‌ساز» را معرفی کردیم، در این پست نیز به معرفی محصولات با «ریسک بالا»، محصولات «سریع ساخت»، و «سامانه‌های پیچیده» خواهیم پرداخت.

محصولات با ریسک بالا

فرایندهای توسعه محصول، انواع مختلفی از ریسک را دربردارند:

  • ریسک فنی (آیا محصول مورد نظر به‌خوبی کار خواهد کرد؟)،
  • ریسک بازار (آیا مشتریان از آن‌چه تیم توسعه انجام داده است، رضایت دارند؟)،
  • ریسک بودجه و برنامه زمان‌ بندی (آیا تیم می‌تواند پروژه موردنظر را با بودجه‌ی تعیین‌شده به‌موقع کامل نماید؟).

محصولات ریسک بالا، محصولاتی با سطح بالا از عدم‌قطعیت‌هایی هستند که مرتبط با بازار یا فناوری می‌باشند و از این‌رو ذاتاً با ریسک بازار، یا ریسک فناوری همراه هستند. در چنین شرایطی، فرایند عمومی توسعه محصول به‌منظور رویارویی با شرایط ریسک بالا جرح و تعدیل می‌شود، بدین معنی که در همان مراحل آغازین توسعه محصول، گام‌هایی را در جهت شناسایی و رفع ریسک‌های بزرگ برمی‌دارد.

این کار معمولاً نیازمند تکمیل برخی از فعالیت‌های آزمون و طراحی، پیش از آغاز فرایند است. به‌عنوان مثال، هنگامی‌که با عدم‌قطعیت فراوان در زمینه‌ی پذیرش یا عدم‌پذیرش محصول توسط مشتری مواجه هستیم، می‌توان به‌‌منظور کاهش عدم‌قطعیت و ریسک بازار، در همان ابتدا اقدام به آزمون مفهوم با استفاده از نمونه‌های اولیه نمود.

اگر در رابطه با عملکرد فنی محصول، عدم‌قطعیت بالایی وجود داشته باشد، آنگاه منطقی است که مدل‌های عملی را با توجه به ویژگی‌های کلیدی محصول بسازیم و آن را قبل از آغاز فرایند، مورد آزمایش قرار دهیم. به موازات اطمینان از موفقیت یکی از راه‌حل‌ها، ممکن است مسیرهای چندگانه‌ی دیگری نیز برای حل مسأله کشف شود. در بازنگری‌های طراحی باید به‌صورت منظم، سطوح ریسک را ارزیابی کرد و فقط انتظار داشت که بتوان در طول زمان ریسک‌ها را کاهش دهیم نه آن‌که آن‌ها را به تعویق اندازیم.

محصولات سریع ساخت

برای توسعه‌ی محصولاتی از قبیل نرم‌ افزارها و محصولات الکترونیکی، فرایند ساخت و آزمون نمونه‌ های اولیه به حدی سریع صورت می‌گیرد که چرخه‌ طراحی ـ ساخت ـ آزمون می‌تواند بارها و بارها تکرار شود. در واقع، تیم‌هایی که می‌توانند از مزیت تکرار سریع این چرخه با هدف دستیابی به یک فرایند توسعه‌ی محصول انعطاف‌پذیر و پاسخ‌گو بهره‌مند شوند، آن را «فرایند توسعه محصول مارپیچی» می‌نامند

در ادامه توسعه مفهوم در این فرایند، مرحله طراحی در سطح سامانه شامل تجزیه‌ی محصول به ویژگی‌های اولویت‌های بالا ـ متوسط ـ پایین می‌شود. این کار با چرخه‌های طراحی ـ ساخت ـ یکپارچه‌سازی و آزمون ادامه یافته و با مواردی که دارای بیش‌ترین اولویت هستند آغاز می‌شود.

این فرایند از مزیت چرخه‌ی سریع نمونه‌سازی اولیه بهره می‌برد، بدین شکل که می‌تواند از نتایج به‌دست آمده از هر چرخه، برای اصلاح و تعدیل اولویت‌ها در چرخه‌ی بعد استفاده کند. پس از یک یا دو چرخه، مشتریان نیز ممکن است در فرایند آزمون دخیل شوند. با اتمام زمان یا بودجه‌ی پروژه، معمولاً کلیه‌ی ویژگی‌های اولویت بالا و متوسط در محصول درحال‌توسعه لحاظ شده‌اند. در این میان، ممکن است ویژگی‌های اولویت‌ پایین تا نسل بعدی محصول، کنار گذاشته شوند.

سامانه‌های پیچیده

محصولاتی با مقیاس وسیع‌تر، از قبیل خودروها و هواپیماها، سامانه‌های پیچیده‌ای هستند که از تعداد فراوانی اجزا و زیرسامانه‌‌ها‌ با اثر متقابل بر روی هم، تشکیل شده‌اند. در هنگام توسعه‌ی سامانه‌های پیچیده، جرح و تعدیل بر روی فرایند عمومی توسعه محصول، تعدادی از مقوله‌های سطح سامانه را نیز دربرمی‌گیرد. در مرحله توسعه‌ی مفهوم، معماری کلی سامانه در نظر گرفته می‌شود و معماری‌های چندگانه نیز ممکن است به‌عنوان مفاهیم رقابتی برای کل سیستم، مورد ملاحظه قرار گیرند. در این میان مرحله طراحی سطح سامانه از اهمیت بالایی برخوردار است.

در خلال این مرحله، سامانه به زیرسامانه، و سپس زیرسامانه‌ها به اجزا، تجزیه می‌شوند. برای توسعه‌ی هر جز، تیمی تخصیص می‌یابد. تیم‌های دیگر نیز برای بخش چالش‌برانگیز یکپارچه‌سازی و تلفیق اجزا به زیرسامانه‌ها، و یکپارچه‌سازی زیرسامانه‌‌ها در قالب یک سامانه کلی، اختصاص می‌یابند. طراحی تفصیلی اجزا، یک فرایند به‌شدت موازی است که در آن تیم‌های توسعه‌ی فراوانی در یک زمان اما به‌صورت جداگانه مشغول کار هستند. مدیریت شبکه‌ی تعاملات میان اجزا و زیرسامانه‌‌ها، به‌عهده‌ی متخصصان مهندسی سامانه است. مرحله آزمون و عیب‌یابی، نه‌تنها شامل مرحله‌ی یکپارچه‌سازی سامانه می‌شود بلکه آزمون و اعتبارسنجی محصول را در کلیه‌ی سطوح دربرمی‌گیرد.

جدول زیر خلاصه‌ای از متغیرهای فرایند عمومی توسعه محصول را نمایش می دهد:

فرایند کلی توسعه محصول

درباره نویسنده

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *